Feijoo non pode gobernar, non ten con quen falar. Iso en poltica non ter futuro, asegura a lder de Sumar e vicepresidenta segunda do Goberno en funcins
30 jul 2023 . Actualizado a las 05:00 h.
Esta foi a primeira fin de semana en moito tempo que Yolanda Daz (Fene, 1971) descansa. difcil que pare de traballar. Pero a xente si que ten que parar, reivindiquemos o tempo de descanso e as vacacins para vivir mellor. Diso vai Sumar, reclama dende a redaccin central de La Voz xunto a sa filla Carmela, a quen por certo hai que atriburlle boa parte do xito que tivo Sumar en TikTok. A sa nai retoma xa ma as sas tarefas para manter o Goberno de coalicin.
—Conseguirano?
—Non teo dbida de que haber Goberno de coalicin. As eleccins deixaron claro das cousas: valdanse as polticas do Goberno progresista e a cidadana do noso pas quere seguir avanzando. Temos un pas que quere mis democracia e mis dereitos. Si, haber goberno de coalicin
—Tern que convencer a Junts.
—Vai ser unha negociacin difcil, pero estou certa de que o imos conseguir. O peor que lle podera ter pasado a Espaa ter un Goberno con Abascal de vicepresidente. O peor que lle tera pasado a Catalua xustamente ese Goberno.
—Sobre a mesa de negociacins, a proposta de mximos de Junts a amnista por unha banda, e o referendo pola outra.
—Negocio con moita xente, fixen 18 grandes acordos sociais moi complexos. Tiven unha negociacin coa Comisin Europea moi complexa e sei moi ben como se negocia, que as partes cando nos sentamos a negociar teen que ser respectadas. En democracia hai que poder falar de todo, sen medos, pero as partes sabemos cales son os lmites: o marco constitucional, a legalidade vixente e o marco democrtico.
—Teen argumentos electorais para iso, co independentismo en mnimos.
—Os resultados das forzas independentistas foron os que foron. Para que saian os acordos ten que haber confianza, respectabilidade e moita discrecin, pero as partes deben ter a posibilidade de falar o que estimen convinte. unha negociacin moi complexa, pero imos conseguilo. Ningun mis que os catalns e catals pode ter interese en que isto saia ben. O que escoitamos de Vox de incendiar Catalua e que queren incendiar Catalua. Ningun quere iso no noso pas.
—Fala xa con Pedro Snchez sobre a composicin do Goberno?
—Estamos traballando xa. O importante para ns son os contidos que queremos para os prximos catro anos e, sobre eles, crear unha estrutura de Goberno. Queremos que sexa moderna, se acomode as necesidades do primeiro cuarto do sculo XXI e nas vangardas das polticas europeas, como fixemos esta lexislatura. Temos demostrado que o noso pas derrotou barbarie. Isto moi importante e sei que estimado as na Comisin Europea.
—Trasladronlle esa preocupacin?
—Si, durante a campaa presidn o Consello de Ministras de Traballo e Poltica Social e haba moitsima preocupacin. Os meus colegas europeos fixeron seguimento da campaa e dronnos os parabns. A achega de Feijoo foi meter aos ultras nos Gobernos e naturalizalos, e isto moi estrao no seo da Europa democrtica.
—Como ve a situacin de Feijoo?
—Feijoo fracasou. O liderado de Feijoo apgase. A sa proposta poltica fracasou, a sa campaa foi errtica, as mentiras permanentes castigrono, desmobilizou dereita. Dica unha cousa pola ma e outra pola tarde. Amosaba descoecemento das cuestins da vida pblica. O liderado de Feijoo apgase en Espaa e acbase en Galicia. Feijoo non pode gobernar, est s, non ten ningun con quen falar. Isto en poltica non ter futuro.
—Cre que non liderar a oposicin?
—Non sei que vai facer, pero o seu liderado apgase.
—Volvendo a configuracin do Executivo.Tralo seu peso no Goberno na ltima lexislatura e durante a campaa,pedir ser vicepresidenta?
—Non me compete a min esta decisin. Eu teo unha estrutura de Goberno na cabeza, pero vai ser obxecto dunha negociacin co presidente. Sumar vai ter un xogo importante, pero esta conversa teo que tela, xa estou nela, co presidente do Goberno. Tamn con respecto a institucionalidade.
—Pero Podemos xa est a esixir unha cota nese Goberno.
—Podemos est dentro de Sumar, na que hai moitas formacins polticas. Estamos no Goberno para mellorar a vida da xente, aqu non hai volta atrs. Cando teamos o proxecto de pas imos adecuar que persoas son as melloras para isto. Como fixen no meu equipo da vicepresidencia, con perfil de profesionalidade, bo facer e discrecin. Sumar mira para o futuro, para un pas mellor.
—Nese futuro haber a renovacin de ministros como Ione Belarra?
—Estou pensando en ministros e ministras que se adecen as responsabilidades. O importante que imos facer os prximos catro anos. Imos gobernar mellor.
—Que gobernar mellor?
—Colmar as insuficiencias que tivemos. Podera presumir dos datos macros, que son reais, pero sei moi ben que a vida da xente non vai tan ben. O obxectivo desta lexislatura compensar a perda de poder adquisitivo da xente neste pas. Por moito que sexamos o pas coa taxa de inflacin mis baixa, sei tamn que a cesta da compra imposible, que os salarios son moi modestos. O que temos que facer nestes catro anos colmatar a perda de poder adquisitivo neste pas. Ns proteximos a dez millns de pensionistas, revalorizamos as pensins ao 8,5 %, tamn a 2,3 millns de traballadores co SMI, pero as clases medias ou maioras sociais teen os prezos mis caros. O 75 % das hipotecas ven que as cuotas, de media, soben 300 euros. A grande tarefa colmatar as insuficiencias e gobernar mellor. A poltica non pode ser un problema para a cidadana, que ten problemas dabondo, o que precisa serenidade e tranquilidade. Non converter a poltica nun balbordo permanente.
—Fixo balbordo Belarra ao criticar os resultados do 23X o luns?
—Non fago comentarios nunca de ningunha formacin poltica…
—Anda que sexan parte da coalicin Sumar?
—Sen lugar a dbidas. Lexitimamente cada formacin ten a sa vida propia. Todo o mundo sabe que viemos do 28M cun espazo moi reducido, que acadou un milln de votos, e en apenas dous meses fixemos o imposible. Un acordo histrico na democracia espaola. Espaa rguese o luns moito mellor, con tranquilidade e satisfaccin. O noso pas est aqu.
—Ter Podemos a autonoma poltica no Congreso que lle est a reivindicar a Sumar?
—Podemos asinou o acordo que asinou e non tea dbida que se vai cumprir: con eles, Comproms e con todo o mundo.
—Lmbralle situacin de Galicia en Comn?
—Non, Podemos asinou a permanencia nun grupo e as condicins que son democrticas para Podemos, Esquerda Unida e para todo o mundo. Absoluta normalidade.
—Como encaixou a acusacin sobre invisibilizar o feminismo?
—Sumar ten un feminismo que do 99 %. Ten que ver en non converter o feminismo, como quere a dereita, nunha loita de sexos. O feminismo de Sumar o de facer gaar liberdades. Non hai un movemento mis emancipador que o feminismo neste sculo e dende hai moito tempo. O feminismo de Sumar fai gaar dereitos aos homes e as mulleres, non unha competencia entre sexos como quere a dereita. Tralo primeiro acordo para subir o SMI dixen que era a medida feminista mis importante. Fxese se foi as, que anda caendo 11 puntos o PIB en Espaa, o normal sera que a crise se resolvera cunha taxa de paro imposible e ensanchando a fenda retributiva entre homes e mulleres. Coas polticas que despreguei, reducimos a fenda catro puntos.
—A pregunta que lle fixo Abascal no debate a tres sobre que unha muller resultoulle incmoda?
—Non me resulta incmoda. Unha muller son eu ou Carla Antonelli, ou Lys [Elizabeth] Duval, a portavoz de Sumar de feminismo. Quen queira ser unha muller. Estiven a punto de preguntarlle que era para el un home, porque a dereita quixo converter o feminismo nunha guerra de sexos. Ten un modelo de masculinidade profundamente restritivo.
—Nese debate pxolle a Snchez a lia vermella en non subir a idade de xubilacin.
—Eu teo unha excelente relacin co presidente do Goberno e un respecto absoluto ao PSOE. Pero ns estamos nun Goberno para gaar dereitos. Non quero un pas no que unha limpiadoraou un traballor da construccin tea que subir a un andamio aos 67 anos. O sistema pblico de pensins ten un problema de ingresos, non de gastos. Somos claros. No compoente trinta de pensins remitido a Bruxelas dica que haba que ampliar o cmputo da base reguladora de 25 anos. Foi no tempo de desconto e garantizamos que iso non se producira. Non podamos acompaar ao PSOE nesa proposta.Ampliar o cmputoera recortar as pensins. Quero deixalo claro, ns non partillamos propostas que son innecesarias.
—O prximo ano entran en vigor as regras fiscais que esixe Bruxelas para fixar a ratio de dbeda no 60 % do PIB. posible manter os investimentos que prevn no seu Goberno sen axustes?
—Non comparto en absoluto a poltica errtica de xuros do Banco Central Europeo. O que fai o seor De Guindos, o PP, nesa institucin un erro e grave. Seguir subindo os xuros en Espaa empobrecer as familias espaolas, tamn as pequenas empresas e autnomos. Hoxe calquera pequena empresa ten un custo fiscal moito mis caro. A poltica errada. O deseo De Guindos, do PP de Feijoo, que dixo en campaa de pasar apuros e recortes, non o compartimos en absoluto. O FMI dixo que incorporar na xestin pblica recortes incrementa a dbeda pblica, e fara que estivesemos peor economicamente. Ns temos demostrado que a primeira vez en Espaa que xestionamos unha crise de xeito radicalmente diferente. Na crise anterior tardamos en sar dez anos e once meses polas polticas errticas de recortes. Nesta, a pesar de caer once puntos de PIB na pandemia, temos 21 millns de persoas ocupadas en Espaa. En todo isto que fixemos, reducimos a dbeda pblica dez puntos. O PP incrementouna 32 puntos. Imos practicar unha xestin sen recortes, con polticas pblicas diferentes.
—Confirma que non haber recortes esta lexislatura?
—Temos demostrado que o sinxelo facer o que fixo o PP e o PSOE antes. Ns non somos partidarios de volver s regras da austeridade, non teen sentido, non son precisas. Imos xestionar sen recortes.
Fago xa un chamado para Sumar en Galicia e gaar a Xunta
O venres, da no que se fixo esta entrevista, Sumar Galicia anunciou que concorrer nas prximas eleccins autonmicas, previstas para o prximo ano. Respldanlle os resultados do 23X, que situaron a Sumar como terceira forza con dous deputados. Parte dese xito estivo nas propostas que fixo Daz en campaa.
—Tratarn de impulsar a herdanza universal dende o Goberno?
— a primeira vez que unha formacin poltica dirixe unha medida concreta para a igualdade de oportunidades da xente nova no noso pas. Temos unha dbeda coa xuventude. Esta proposta foi moi controvertida academicamente, no sentido bo, porque todos os economistas saron a discutir esta medida. Porque verdade que hai esa fenda. O 45 % das persoas que abandonan os estudos universitarios fano por razns econmicas. Hai un problema de igualdade de oportunidades. Esta unha medida de Sumar. Ns imos seguir traballando nesta proposta e imos ver como avanza. Fixemos unha campaa atrevida, no sentido de que fomos a nica formacin que falaba das propostas e os problemas da xente. Ningun o fixo.
—O adianto electoral obrigou a apurar o lanzamento de Sumar, que prazos marca agora?
—Quero dar as grazas aos galegos e galegas que apoiaron Sumar. Galicia ter das deputadas, profesionais, extraordinarias. Gstame elixir as mellores. Cando axentes progresistas se mobilizan en Galicia, gaamos. Por tanto, o momento de Sumar agora. Fago un chamado a Sumar agora en Galicia para gaar a Xunta de Galicia. Sumemos. E estou certa de que o imos conseguir. Hai maiora progresista en Galicia. Dende xa mesmo, Sumar ponse a traballar.
—A que atribe o resultado que obtivo en Galicia o 23X?
—Os galegos e galegas souberon recoecer que a achega de Sumar no Goberno de Espaa foi clave. Non hai mellor maneira de falar en galego que subir as pensins, que garantir a revalorizacin das pensins co IPC. Non hai mellor maneira de defender Galicia que votar a favor dunha reforma laboral. Sinto moitsimo que as forzas galegas votaran co PP en contra da reforma laboral, que afecta singularmente a Galicia, a 106.000 galegos e galegas que estn directamente vinculados ao salario mnimo. A mellor maneira de falar en galego defender a nosa terra. Son a nica vicepresidenta do Goberno que fala en galego, fgoo a diario no meu Ministerio, isto non tia pasado nunca antes. O meu compromiso coa mia cultura e o meu pas absoluta. No meu equipo, Galicia ter nome propio e xogar un papel importante no futuro deseo de Sumar no Congreso.
—Mirou cara Marta Lois cando se lle preguntou, hai meses en Santiago, polo futuro de Sumar en Galicia. Xa pode avanzar que encaixe vai ter Lois nese futuro?
—Mirei para ela e sigo mirando… para Galicia. Non vou dicir mis (sorr). Teo que falar cos galegos e galegas porque imos Sumar, como movemento cidad, pero tamn teo que facer unha estrutura de Goberno no Congreso. Podo dicirlle que si, ter lingua galega.
—Chegar Sumar a tempo se hai adianto electoral en Galicia?
—Chega a tempo a todo. Pensen que fixemos unha campaa en dous meses. Temos demostrado que estamos listas para a campaa electoral e gobernar. Gobernamos mellor, pensando na cidadana, e quero isto para a mia terra. Quero que Galicia sume, quero unha Xunta progresista, feminista, mellor. Estes das, aproveitando que estou aqu, traballarei para que sumemos en Galicia. As persoas que me acompaarn no Congreso falarn galego e representarn a toda Espaa en galego.